Ku soo dhowow Kulliyadda Dhaqaalaha iyo Sayniska Maamulka
Kulliyadda Dhaqaalaha iyo Sayniska Maamulka waa mid ka mid ah kulliyadaha ugu waaweyn Jaamacadda Ummadda Soomaaliyeed. Kulliyaddu waxay hadaf u leedahay in ay si joogto ah u xoojiso booskeeda oo ah machadka hormuudka u ah qaybaha culuumta dhaqaalaha, maaliyadda iyo maamulka, iyadoo shaqaaleysiinaysa macallimiinta ugu fiican uguna aqoonta badan. Kulliyadda waxaa sidoo kale ka go'an in ay mustaqbalka dhow aasaasto xarun cilmi-baaris oo heer sare ah.
Kulliyadda Dhaqaalaha iyo Sayniska Maamulka waxay bixisaa laba Barnaamij (Shahaadada Koowaad ee Dhaqaalaha iyo Shahaadada Koowaad ee Maamulka) muddada gaaban, waxaana rajeyneynaa in aan barnaamijyadayada ballaarinno sannadaha soo socda.
Dhammaan barnaamijyada ay kulliyaddu bixiso waxay ka kooban yihiin afar sano iyo badh, oo ay ku jiraan 6 bilood oo aasaas (foundation) xooggan ah. Dhammaan simistarrada waxay leeyihiin dhibco (credits) marka laga reebo xilliga aasaaska.
Kulliyaddu waxay bixisaa siddeed simistar, simistar kastana wuxuu ka kooban yahay ugu yaraan 5 koorso, wadarta koorsooyinka simistarradana waa 46 koorso. Koorsooyinkaas qaarkood waa Koorsooyin Aasaasi ah, Koorsooyin Ikhtiyaari ah ama Shuruudaha Kulliyadda iyo Shuruudaha Jaamacadda, sida hoos ku qoran.
Liiska Koorsooyinka Shahaadada Koowaad ee Dhaqaalaha
Simistarka I
Koorsooyinka Aasaasiga ah:
- MATH1101 Xisaabta Guud
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Koorsadan waxaa loo qaabeeyay in ay horumariso mawduucyada aasaasiga u ah barashada Xisaabta Guud. Xoogga waxaa la saarayaa aljebrada, shaqooyinka toosan (linear functions) iyo kuwa aan toosnayn iyo adeegsigooda, xisaabta maaliyadda, matrisyada iyo hawlgallada lagu sameeyo, garaafyada shaqooyinka toosan iyo kuwa labajibbaaran (quadratic), barnaamijyada toosan (linear programming) iyo fikradda itimaalka (probability). Marka ay dhammeystiraan, ardaydu waa in ay awoodaan in ay doortaan oo adeegsadaan tusaalooyinka iyo farsamooyinka ku habboon ee lagu helo xalka dhibaatooyinka aljebrada, tiknoolajiyad ha la adeegsado ama yaan la adeegsan.
Mawduucyada kale ee la daboolayo waa Shaqooyinka (Functions), barnaamijyada toosan, garaafyada iyo adeegsiga isle'egyada toosan iyo kuwa aan shaqo ahayn.
Koorsooyinka Shuruudaha Kulliyadda:
- ACCT1201 Xisaabaadka Guud
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Koorsadan waxaa ku jira mawduucyadan soo socda:
Cabbirka iyo diiwaangelinta macaamilada ganacsiga, gelinnada hagaajinta (adjusting entries), dhammeystirka wareegga xisaabaadka, xisaabaadka hawlgallada badeecadaha, alaabta kaydka ah (inventories), xakameynta gudaha iyo lacagta caddaanka ah, deymaha la qaadanayo (receivables), hantida go'an (Plant Assets) iyo deymaha hadda la bixinayo.
- ECCON 1001 Mabaadi'da Dhaqaalaha
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Koorsadan waxay hordhac u tahay fikrado, aragtiyo iyo farsamooyin falanqayneed oo dhaqaale oo ballaaran. Waxay eegaysaa dhaqaalaha qaybeed (microeconomics) – falanqaynta doorashooyinka ay sameeyaan cutubyada go'aan-qaadashada ee shakhsiyeed (qoysaska iyo shirkadaha) – iyo dhaqaalaha guud (macroeconomics) – falanqaynta dhaqaalaha guud ahaan. Adeegsiga tusaalaha suuqa, sahayda iyo baahida, ayaa noqon doona tusaalaha aasaasiga ah ee lagu eegi doono is-dhaafsiga iyo doorashooyinka iyadoo la isbarbardhigayo kharashaadka iyo faa'iidooyinka tallaabooyinka. Wax-soo-saarka iyo qaab-dhismeedka suuqa waxaa lagu falanqeyn doonaa heerka shirkadda. Arrimaha dhaqaalaha guud ee la xiriira is-dhexgalka suuqyada badeecadaha iyo adeegyada, shaqada iyo lacagta heer guud ayaa tusaale ahaan loo sameyn doonaa. Waxaa la baari doonaa doorka siyaasadda dowladda ee wax looga qabanayo guul-darrooyinka suuqa ee heerka qaybeed iyo hadafyada dhaqaalaha guud.
- SOCC1301 Mabaadi'da Cilmiga Bulshada
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Koorsadan hordhaca ah waxay ardayda siisaa xirfadaha ay bulshada ku falanqeeyaan iyagoo ka eegaya aragtida cilmiga bulshada (sociology). Waxay baaraysaa tiro dhibaatooyin bulsho oo degdeg ah oo ka jira bulshada Soomaaliyeed ee casriga ah, waxayna bixisaa hordhac dhammeystiran oo ku saabsan cilmiga bulshada iyo aragtiyihiisa aasaasiga ah. Waxay hadaf u leedahay in ay ardayda siiso xirfadaha ay ku fahmaan, ku baaraan kuna sharxaan isbeddellada bulsho ee ballaaran iyo saameyntooda shakhsiga. Fikradaha muhiimka ah ee cilmiga bulshada ee la daboolayo waxaa ka mid ah dabaqadda/heerka bulsho-dhaqaale, jinsiga, dhallinyarada, qowmiyadda, qoyska, shaqada, isticmaalka iyo goobta.
Koorsooyinka Shuruudaha Jaamacadda:
- ENGl1501 Ingiriisi I
Saacadaha dhibcaha: 4 saacadood toddobaadkii / 80 saacadood simistarkii
Tani waa koorso Ingiriisi oo heer bilow ah oo loogu talagalay dadka aan Ingiriisigu ahayn afkooda hooyo, waxayna xoogga saaraysaa awoodda bilowga ah ee Ingiriisiga Caadiga ah, iyadoo diiradda la saarayo hadalka, naxwaha aasaasiga ah, xirfadaha dhageysiga & akhriska ee lagama maarmaanka u ah guusha barashada Ingiriisiga oo ah luqad shisheeye.
Ardaydu waa in ay awoodaan in ay bartaan erayada aasaasiga ah, odhaahyada, naxwaha iyo luqadda bulsho ee xaaladda ku saleysan, taas oo lagama maarmaan u ah xirfadaha isgaarsiinta ee kooxaha yaryar iyo sidoo kale soo-bandhigyada shakhsiyeed. Waxay sidoo kale xoogga saari doontaa jilitaanka doorarka xaalado kala duwan, ardayduna waxay ku tababaran doonaan qoraalka heer baaragaraaf ah iyo akhriska iyo dhageysiga ilo kala duwan.
- ISLS1001 Daraasaadka Islaamka
Saacadaha dhibcaha: 2 saacadood toddobaadkii / 40 saacadood simistarkii
Koorsooyinkan waxay ka yimaaddaan waaxyo iyo barnaamijyo badan oo gacan ka geysta barnaamijyada Daraasaadka Islaamka. Koorsooyinku waxay ardayda siiyaan aragti qani ah oo culuumo badan isku xirta oo ku saabsan arrimaha la xiriira bulshooyinka, dhaqammada, taariikhda iyo siyaasadda adduunka Islaamka. Ardayda waxaa laga filayaa in ay ogaadaan shanta tiir ee Islaamka iyo 6-da tiir ee iimaanka. Waa in ay sidoo kale ogaadaan aasaaska fiqiga sida waxa ansixiya iyo waxa baabi'iya salaadda, soonka iyo xajka.
Simistarka II
Koorsooyinka Aasaasiga ah:
- ECON2201 Mabaadi'da Dhaqaalaha Qaybeed (Microeconomics)
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Mabaadi'da Dhaqaalaha
Koorsadu waxay hordhac u tahay qayb aasaasi ah oo dhaqaalaha ah oo loo yaqaan dhaqaalaha qaybeed (microeconomics). Waxay eegaysaa sida uu u shaqeeyo dhaqaalaha suuqa iyo dhibaatada ah sida ugu wanaagsan ee loo qaybiyo kheyraadka yar ee bulshada. Koorsadu waxay eegaysaa sida cutubyada kala duwan ee go'aan-qaadashada ee dhaqaalaha (shakhsiyaadka iyo shirkadaha) ay u gaaraan go'aannadooda isticmaalka iyo wax-soo-saarka iyo sida go'aannadan la isugu dubbarido. Waxay eegaysaa sharciyada sahayda iyo baahida, waxayna soo bandhigaysaa aragtida shirkadda iyo qaybaheeda, aragtiyaha wax-soo-saarka iyo kharashka iyo tusaalooyinka qaab-dhismeedka suuqa.
- MATH2101 Xisaabta Sare
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Xisaabta Guud
Koorsadan waxaa loo qaabeeyay in ay horumariso mawduucyada aasaasiga u ah barashada Xisaabta Sare. Xoogga waxaa la saarayaa aljebrada, shaqooyinka toosan iyo kuwa aan toosnayn iyo adeegsigooda heer ka sarreeya Xisaabta Guud, soo-saarayaasha (derivatives), xisaabinta soo-saarayaasha, garaafyada iyo soo-saaraha, adeegsiga soo-saarayaasha iyo kala-soocidda qaybeed (partial differentiation). Marka ay si guul leh u dhammeystiraan koorsadan, ardaydu waa in ay awoodaan in ay doortaan oo adeegsadaan tusaalooyinka iyo farsamooyinka ku habboon ee lagu helo xalka dhibaatooyinka aljebrada iyo kuwa kale ee xisaabta iyagoo adeegsanaya dabaqid wax-qabad ah (tiknoolajiyad ha la adeegsado ama yaan la adeegsan).
Mawduucyada kale ee la daboolayo waa Shaqooyinka (Functions), soo-saarayaasha, garaafyada iyo soo-saaraha iyo adeegsiga soo-saarayaasha.
Koorsooyinka Shuruudaha Kulliyadda:
- ECON2301 Tirakoobka Dhaqaalaha I
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Xisaabta Guud
Buuggani wuxuu ardayda dhaqaalaha, xisaabaadka, maaliyadda, ganacsiga caalamiga ah, iibka, maamulka iyo qaybaha kale ee ganacsiga iyo suuq-geynta siinayaa hordhac kooban oo ku saabsan tirakoobka saadaalinta (inferential statistics), mala-awaalka (hypothesis) iyo hababka tijaabinta mala-awaalka, si ardayda loo baro sida loo saadaaliyo xogta saxda ah.
Hababka loo adeegsado Falanqaynta Taxanaha Waqtiga (Time series) iyo Saadaalinta.
Fahmidda doorka xakameynta tayada ee hawlgallada wax-soo-saarka iyo adeegyada
Qeexidda ereyo cusub oo u gaar ah barashada tirakoobka
Qeexidda tusaha qiimaha (Price index) iyo sida loo xisaabiyo tusaha qiimaha.
- ACCT2401 Xisaabaadka la Dabaqo
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Xisaabaadka Guud
Ardayga wuxuu ku baranayaa wareegga xisaabaadka. Fikradaha aasaasiga ah ee la daboolayo waxaa ka mid ah xisaab-hayn labo-gelin ah (double-entry bookkeeping) iyo baaritaanka Warbixinta Dakhliga Guud (SOCI), dakhliga iyo kharashka iyo Warbixinta Xaaladda Maaliyadeed (warbixinnada isku-dheellitirka – balance sheet). Waxaa xoogga la saarayaa helitaanka lacagta caddaanka ah, bixinta lacagta caddaanka ah, deymaha la qaadanayo iyo deymaha la bixinayo. Waxaa loogu talagalay in ay noqoto koorsada xisaabaadka ee ugu horreysa ee ardayda aan dugsiga sare ku baran xisaabaadka iyo/ama aan lahayn khibrad xisaabeed.
- LAWS1401 Sharciga Gaarka (Private Law)
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Koorsadani waxay baaraysaa doorka sharciga ee nidaaminta afar nooc oo xiriirro sharci ah: xiriirrada lagu dhiso heshiis (sharciga qandaraasyada); xiriirrada ku saleysan waajibaadka sharci ee si ballaaran loo aqoonsan yahay ee la isugu leeyahay (sharciga dembiyada madaniga ah – tort); xiriirrada ku saleysan danaha hantida (sharciga hantida); iyo xiriirrada ku saleysan waajibaadka aaminnimada (sharciga amaanada – trusts). Koorsada oo dhan waxaa la eegi doonaa doorka dowladda ee nidaaminta xiriirrada sharciga gaarka ah.
Koorsooyinka Shuruudaha Jaamacadda:
- ENGL2501 Ingiriisi II
Saacadaha dhibcaha: 4 saacadood toddobaadkii / 80 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Ingiriisi I
Tani waa koorso isku-dhafan oo heer bilow ah oo ku dhisan barnaamijka aasaaska, oo qayb ka ah barnaamij xirmo ah oo hadafkiisu yahay in la buuxiyo farqiga u dhexeeya waxbarashada dugsiga sare iyo jaamacadda. Koorsada waxaa loogu talagalay dadka aan Ingiriisigu ahayn afkooda hooyo, waxayna ka kooban tahay tiro awoodo bilow ah oo Ingiriisiga Caadiga ah: akhris-qoraal, isgaarsiin, xirfadaha fekerka naqdiga ah iyo hal-abuurka ah, iyo sidoo kale Ingiriisiga tacliinta ee lagama maarmaanka u ah guusha nolosha tacliinta iyo tan maalinlaha ah. Diiradda muhiimka ah waxay noqon doontaa horumarinta xirfadaha qaadashada ee ardayda (akhriska & dhageysiga) iyo xirfadaha wax-soo-saarka (qoraalka iyo hadalka), iyo sidoo kale ku dhisidda aqoontooda aasaasiga ah ee naxwaha iyo erayada. Tan waxaa ku jira ku-celcelin xooggan oo dhageysi, hadal iyo qoraal ah. Luqadda bulsho ee xaaladda ku saleysan ayaa loo adeegsan doonaa kor u qaadista xirfadaha isgaarsiinta ee lagama maarmaanka ah, iyadoo la adeegsanayo luqadda tacliinta ee sida ugu wanaagsan ugu habboon qoraallada iyo ujeeddooyinka akhriska ee gaarka ah, laguna horumarinayo xakameyn weyn oo qoraalka ah. Waxbarashada fasalka waxaa lagu xoojiyaa barnaamijyo Multimedia ah oo kala duwan iyo mareegaha gaarka ah ee agabka dheeraadka ah iyo is-qiimeynta ardayda.
Simistarka III
Koorsooyinka Aasaasiga ah:
- ECON3102 Mabaadi'da Dhaqaalaha Guud (Macroeconomics)
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Mabaadi'da Dhaqaalaha Qaybeed (Microeconomics)
Koorsadani waxay ardayda bari doontaa qalabka aasaasiga ah ee aragtida dhaqaalaha guud iyo sida loogu dabaqo adduunka dhabta ah. Waxay baaraysaa arrimaha dhaqaalaha guud ee Dakhliga Qaranka, wareegga ganacsiga, shaqo-la'aanta, Sicir-bararka iyo kobaca dhaqaalaha.
Koorsooyinka Shuruudaha Kulliyadda:
- ECON3302 Dhaqaalaha Ganacsiga (Enterprise Economics)
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Si fudud haddii loo dhigo, dhaqaalaha ganacsigu waa waxa ay ganacsato-abuurayaashu (entrepreneurs) qabtaan, koorsadanna si sax ah ayay arrintaas ugu saabsan tahay! Koorsadu waxay si faahfaahsan uga hadlaysaa 4-ta qaybood ee aasaasiga ah: ganacsi-abuurka, abaabulka, maamulka iyo cilmi-baarista suuq-geynta. Koorsadu waxay ka kooban tahay 28 cashar, 2 imtixaan oo gaagaaban, 10 warqadood iyo laba imtixaan oo qiimeyn qoraal ah (imtixaanka bartamaha iyo kan dhammaadka). Waxaa si gaar ah loo iftiimin doonaa dhinaca la dabaqo ama wax-qabadka ah ee maamulka halkii laga eegi lahaa aragtiyaha oo keliya. Ujeeddadaas awgeed, tusaalooyin laga soo qaatay Soomaaliya iyo xaaladda caalamiga ah ee ganacsiga iyo maamulka ayaa loo soo bandhigi doonaa sidii xaalado nololeed oo dhab ah. Dhinac kale oo qoto dheer u yeelaya koorsadan waa adeegsiga ballaaran ee kiisaska iyo xaaladaha maamul, si ardaydu u helaan xirfadaha iyo aqoonta ay kula tacaalaan arrimahan marka ay kala kulmaan nolosha shaqadooda.
Tani waa koorso aasaasi ah, ujeeddadeeda ugu weynna waa in ay dhinac ka kiciso xiisaha ka qayb-galayaasha ee qaybta maamulka iyo abaabulka, dhinaca kalena ay muujiso sida aqoonta aragtiyeed loogu dabaqi karo qaybaha la xiriira. Laba boqol oo sano ka hor, ka hor kacaankii warshadaha, fikradda maamulka xirfadeed iyo maamulayaashu ma jirin. Maanta malaayiin qof oo adduunka ah ayaa ah maamulayaal. Maamulayaashani waxay isku dubbaridaan oo maamulaan kheyraadka hay'adaha, waxay dadkooda u hoggaamiyaan mustaqbalka, waxayna ka caawiyaan hay'adahooda in ay ka jawaabaan wax kasta oo ka bilaabma isbeddellada tiknoolajiyadda ilaa filashooyinka bulshada. Maamulku wuxuu saameeyaa nolol-maalmeedka qof walba siyaabo kala duwan: maamulayaashu waxay maamulaan ganacsiyada ugu waaweyn iyo kuwa ugu yaryar, isbitaallada iyo dugsiyada, hay'adaha samafalka iyo ururrada fanka, dowladaha iyo hay'adaha militariga.
- ECON3202 Tirakoobka Dhaqaalaha II
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Tirakoobka Dhaqaalaha I, Xisaabta Sare
Iyadoo laga ambaqaadayo Hordhaca Itimaalka iyo Tirakoobka, ardaydu waxay baarayaan farsamooyinka iyo hababka tirakoobka ee heerka sare ah iyo adeegsigooda ganacsiga iyo dhaqaalaha. Mawduucyada waxaa ka mid ah dib-u-eegista tijaabooyinka mala-awaalka; saadaalinta kala-duwanaanshaha dadweynaha (population variances); isbarbardhigga saamiyo badan oo saddex dadweyne ama ka badan iyo tijaabooyinka madax-bannaanida; falanqaynta kala-duwanaanshaha (analysis of variance) iyo naqshadda tijaabada; dib-u-celinta (regression) fudud iyo kuwa badan; iyo falanqaynta taxanaha waqtiga iyo saadaalinta. Ardayda waxaa laga rabaa in ay farsamooyinka tirakoobka ku dabaqaan iyagoo adeegsanaya Excel iyo XLSTAT.
- ECON4402 Lacagta iyo Bangiyada
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Dhaqaalaha Guud (Macroeconomics)
Lacagta, Bangiyada iyo Nidaamka Maaliyadeed waxay ku jiraan wadnaha dhaqaalaha maaliyadeed. Nidaamka Maaliyadeed wuxuu ka kooban yahay Lacagta, Qalabka Maaliyadeed, Suuqyada Maaliyadeed, Hay'adaha Maaliyadeed, Hay'adaha Nidaaminta ee Dowladda iyo Bangiyada Dhexe. Haddii aan si sax ah loo fahmin, way adkaan doontaa in qof noqdo dhaqaale-yaqaan. Koorsadani waxay sidoo kale ku saabsan tahay barashada lacagta, oo ay ku jiraan taariikhda lacag-bixinta iyo horumarka Lacagta iyo sida ay u shaqeeyaan bangiyada ganacsiga iyo Bangiyada Dhexe. Intaas waxaa dheer, koorsadani waxay ardayda siinaysaa shanta mabda' ee aasaasiga ah ee Lacagta iyo Bangiyada ee ku saleysan Waqtiga, Khatarta, Macluumaadka, Suuqyada iyo Xasilloonida.
koorsadu waxay bixisaa falanqayn isbarbardhig ah oo u dhexeysa Bangiyada Dhexe ee madax-bannaan iyo kuwa ku tiirsan
Waxay sidoo kale diiradda saaraysaa sida lacagta loo abuuro iyo cidda awoodda u leh. Waxaa la bari doonaa siyaasadda lacagta (monetary policy) iyo sida ay bangiyada dhexe uga qayb qaataan siyaasaddan. Guudmar ku saabsan Dhibaatadii Maaliyadeed ee Caalamka iyo Doorka Dowladda iyo sidoo kale doorka Suuqyada Maaliyadeed ee aragtida caalamiga ah.
- LAWS350 Sharciga Guud (Public Law)
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Sharciga Gaarka
Si ka duwan sharciga gaarka ah, oo khuseeya xiriirrada sharciga ee shakhsiyaadka dhexdooda ah, sharciga guud wuxuu daboolayaa xiriirrada ka dhexeeya dadka (shakhsiyaadka iyo hay'adaha sharciga ah), kooxaha, heerarka dowladda, iyo jilayaasha iyo hay'adaha kala duwan ee dowladda ka kooban tahay. Xiriirradani waxay aasaas u yihiin sharciga maamulka, dastuurka iyo sharciyada la dejiyay ee aadka u badan. Sharciga guud wuxuu qeexaa qaab-dhismeedyada, awoodaha iyo waajibaadka hagaya xiriirradan. Ujeeddooyinka aasaasiga ah ee sharciga guud waa in la hubiyo la-xisaabtanka sharciga ee sharci-dejinta iyo go'aan-qaadashada guud, iyo sidoo kale in la dammaanad qaado sharcinimada hababka kala duwan. Koorsadani waxay ugu horrayn diiradda saari doontaa sharciyada la dejiyay, oo ay ku jiraan ansixinta sharciyada, hababka fasiraadda sharciyada, iyo doorka iyo ujeeddooyinka sharciyada ee hormarinta la-xisaabtanka sharciga iyo siyaasadda. Koorsadani waxay sidoo kale dulmar ku sameyn doontaa laamaha kala duwan ee dowladda: sharci-dejinta, fulinta iyo garsoorka, xiriirka ka dhexeeya laan kasta oo dowladda ka mid ah, dabeecadda awoodahooda iyo maamulkooda, iyo ilaha sharci ee xukuma shaqadooda iyo awoodahooda.
Koorsooyinka Shuruudaha Jaamacadda:
- ENGL3602 Ingiriisi III
Saacadaha dhibcaha: 4 saacadood toddobaadkii / 80 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Ingiriisi II
Tani waa koorso Ingiriisi oo heer bilow ah oo loogu talagalay dadka aan Ingiriisigu ahayn afkooda hooyo, waxayna xoogga saaraysaa awoodda bilowga ah ee Ingiriisiga Caadiga ah, iyadoo diiradda la saarayo hadalka, naxwaha aasaasiga ah, xirfadaha dhageysiga & akhriska ee lagama maarmaanka u ah guusha barashada Ingiriisiga oo ah luqad shisheeye.
Ardaydu waa in ay awoodaan in ay bartaan erayada aasaasiga ah, odhaahyada, naxwaha iyo luqadda bulsho ee xaaladda ku saleysan, taas oo lagama maarmaan u ah xirfadaha isgaarsiinta ee kooxaha yaryar iyo sidoo kale soo-bandhigyada shakhsiyeed. Waxay sidoo kale xoogga saari doontaa jilitaanka doorarka xaalado kala duwan, ardayduna waxay ku tababaran doonaan qoraalka heer baaragaraaf ah iyo akhriska iyo dhageysiga ilo kala duwan.
Simistarka IV
Koorsooyinka Aasaasiga ah:
- ECON5403 Ekonomitrigga I (Econometrics)
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Tirakoobka Dhaqaalaha I, II iyo Dhaqaalaha Guud (Macroeconomics)
Koorsadani waxay soo bandhigaysaa hababka dib-u-celinta (regression) ee lagu falanqeeyo xogta dhaqaalaha. Koorsadani waxay xoogga saaraysaa dhinacyada aragtiyeed iyo kuwa wax-qabad ee falanqaynta tirakoobka, iyadoo diiradda saaraysa farsamooyinka lagu qiyaaso tusaalooyinka ekonomitrigga ee noocyo kala duwan ah iyo sameynta tijaabooyinka mala-awaalka ee xiisaha u leh dhaqaale-yaqaannada. Hadafku waa in lagaa caawiyo in aad yeelato aasaas aragtiyeed oo adag oo ekonomitrigga heerka hordhaca ah, awoodda aad ku fuliso farsamooyinka iyo in aad naqdiso daraasaadka waaqiciga ah (empirical) ee dhaqaalaha.
Koorsooyinka Shuruudaha Kulliyadda:
- ECON4102 Maaliyadda Guud (Public Finance)
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Dhaqaalaha Guud (Macroeconomics)
Ardaydu waxay baarayaan sababaha faragelinta Dowladda ee dhaqaalaha suuqa, qiimeynta siyaasadda guud iyo saameynta kharashaadka dowladda iyo canshuuraha ee dhaqaalaha iyo muwaadiniinta. Mawduucyada waxaa ka mid noqon doona hawlaha dowladda ee maaliyadda guud, aragtida badeecadaha guud iyo canshuuraha ugu habboon, kharashaadka guud, dakhliga guud, dhimirka miisaaniyadda iyo deynta guud, mabaadi'da canshuuraha, culeyska iyo saameynta canshuuraha, mabda'a faa'iidada bulsho ee ugu badan, maamulka maaliyadda, shirkadaha dowladda, saameynaha dibadda (externalities) iyo lacagta madow.
- LAWS4202 Sharciga Ganacsiga
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Xisaabaadka la Dabaqo
Koorsadani waxay ardayda baraysaa sharciyada xukuma macaamilada ganacsiga, gaar ahaan qaybta hantida shakhsiyeed. Koorsadu waxay si dheer uga hadlaysaa Sharciga Iibka Badeecadaha 1923 (NSW) (Sale of Goods Act) iyo mas'uuliyadda alaabta.
- MKTG4302 Mabaadi'da Suuq-geynta
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Dhaqaalaha Ganacsiga
Daraasad ku dhisan horumarka maamulka casriga ah ee u socda aragti ganacsi oo suuq-geynta ku jihaysan; iyadoo xoogga saaraysa mabda'a aasaasiga ah ee “fikradda suuq-geynta”; isla markaana isku xiraysa fikradaha la xiriira baahiyaha macaamiisha, macluumaadka suuq-geynta, horumarinta alaabta, qiimeynta, qaybinta, iibinta, xayeysiinta iyo dhiirrigelinta iibka.
Koorsooyinka Shuruudaha Jaamacadda:
- ENGL4502 Ingiriisi IV
Saacadaha dhibcaha: 4 saacadood toddobaadkii / 80 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Ingiriisi III
Koorsadan waxaa loogu talagalay in ay ka caawiso ardayda hagaajinta xirfadahooda Ingiriisiga iyagoo isu diyaarinaya koorsooyinka guud. Waxaa si gaar ah diiradda loo saarayaa horumarinta xirfadaha akhriska iyo qoraalka, hadalka, ku-dhawaaqidda, dhageysiga, higaadda iyo naxwaha. Waxaan sidoo kale ka shaqeyn doonnaa xisaabta annagoo diiradda saaraynna erayada. Waxaan toddobaadkii laba saacadood ku kulmi doonnaa shaybaarka kombiyuutarka si aan uga shaqeyno fahamka akhriska, erayada iyo xawaaraha, iyo xisaabta.
Simistarka V
Koorsooyinka Aasaasiga ah:
- ECON5203 Dhaqaalaha Caalamiga ah
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Dhaqaalaha Guud (Macroeconomics)
Ujeeddada koorsadani waa in ardayda la baro aragtiyaha qadiimiga ah iyo kuwa casriga ah ee ganacsiga caalamiga ah ee badeecadaha iyo adeegyada, iyo sidoo kale cilmi-baarista waaqiciga ah ee ganacsiga. Koorsadani waxay ardayda siin doontaa faham aasaasi ah oo ku saabsan dhaqaalaha caalamiga ah ee qarniga 21aad. Ardaydu waxay yeelan doonaan faham aasaasi ah oo ku saabsan dhaqaalaha caalamiga ah ee qarniga 21aad iyo faham adag oo ku saabsan ganacsiga iyo caalamiyeynta hay'adaha maaliyadeed ee caalamiga ah.
Hadafka ugu weyn ee qaybta labaad ee koorsada waa in ardayda la baro heer hordhac ah oo aragtiyaha socodka maaliyadda caalamiga ah, go'aaminta heerarka dulsaarka iyo sarifka ee dhaqaalaha isku xiran, siyaasadaha dhaqaalaha guud ee dowladda u furan, iyo dabeecadda dhibaatooyinka maaliyadeed.
- ECON5103 Dhaqaalaha Beeraha
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Dhaqaalaha Guud (Macroeconomics)
Daraasad ku saabsan mabaadi'da dhaqaalaha, iyadoo xoogga la saarayo sida loogu dabaqo xallinta dhibaatooyinka beeraha, ganacsiga beeraha iyo warshadaha beeraha.
Koorsooyinka Shuruudaha Kulliyadda:
- ECON5303 ISGAARSIINTA GANACSIGA
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Ujeeddada koorsadani waa in la horumariyo xirfadaha isgaarsiinta ee ardayda ee luqadda Ingiriisiga, taas oo u suurtagelinaysa in ay si wax-ku-ool ah ugu shaqeeyaan deegaanka ganacsiga. Koorsadu waxay bixisaa hab wax-qabad ah oo isgaarsiinta shirkadaha ah, oo ay ku jiraan tababar ku saabsan mabaadi'da iyo qodobada muhiimka ah ee qoraalka ganacsiga iyo soo-bandhigga afka ah ee wax-ku-oolka ah. Nuxurka koorsadu wuxuu diiradda saarayaa qaabab la doortay oo isgaarsiin qoraal iyo af ah oo la xiriira mawduucyada iyo arrimaha muhiimka u ah ardayda Daraasaadka Ganacsiga.
Koorsooyinka Shuruudaha Jaamacadda:
- CIS 5203 Nidaamka Macluumaadka Kombiyuutarka
Saacadaha dhibcaha: 2 saacadood toddobaadkii / 40 saacadood simistarkii
Dabeecadda guud ee qalabka kombiyuutarka (hardware), barnaamijyada (software) iyo nidaamyada: Adeegsiga gacan-ku-haynta ah waxaa ka mid ah hordhaca barnaamijyada qoraalka (word processing), xaashida xisaabaadka (spreadsheet), maareynta xogta (database) iyo soo-bandhigga, iyo hordhac kooban oo ku saabsan baadhista mareegaha iyo iimaylka.
- CIV5404 Waxbarashada Waddaninimada (Civic Education)
Saacadaha dhibcaha: 2 saacadood toddobaadkii / 40 saacadood simistarkii
Waxbarashada waddaninimadu waxay ka kooban tahay barashada ujeeddada dowladda, dabeecadda sharciga, sida dhaqanka gaarka ahi u saameeyo nidaamka guud, nidaamka siyaasadeed, iyo xaaladda caalamiga ah ee siyaasadda. Dalalka intooda badan, ardayda waxaa la siiyaa waxbarasho rasmi ah oo ku saabsan waddaninimada iyo dowladda si looga caawiyo in ay fahmaan sida ay u shaqeeyaan nidaamyada siyaasadeed ee dalkooda iyo kuwa kale, iyo sidoo kale doorka iyo xiriirka siyaasadda iyo dowladda dalkooda ay la leeyihiin arrimaha adduunka.
Simistarka VI
Koorsooyinka Aasaasiga ah:
- ECON6203 Siyaasadda Dhaqaalaha
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Dhaqaalaha Guud (Macroeconomics), Lacagta iyo Bangiyada
Ujeeddada koorsadani waa in ardayda la baro aasaaska siyaasadda dhaqaalaha. Koorsadu waxay ku saabsan tahay abuurista iyo dhaqan-gelinta siyaasadda dhaqaalaha ee ay sameeyaan hay'adaha dhexe ee dowladda (bangiga dhexe, dowladda iwm.) ama maamullada gobollada. Koorsadu waxay ballaarinaysaa aqoonta dhaqaale ee laga helay koorsooyinka dhaqaalaha qaybeed iyo dhaqaalaha guud. Ardaydu waa in ay fahmaan macnaha tallaabooyinka siyaasadda dhaqaalaha oo ay soo saaraan saameynta ay ku leeyihiin dhinacyada dhaqaalaha iyo dhaqaalaha oo dhan.
Koorsooyinka Shuruudaha Kulliyadda:
- ECON6103 Horumarinta Dhaqaalaha
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Dhaqaalaha Guud (Macroeconomics), Siyaasadda Dhaqaalaha
Tani waa koorso heer dhexe ah oo heerka koowaad ah oo ku saabsan dhaqaalaha horumarinta. Koorsadu waxay daboolaysaa mawduucyadan soo socda: macnaha iyo cabbirka horumarka dhaqaalaha, aragtiyaha kobaca, saboolnimada iyo qaybinta dakhliga, doorka juqraafiga iyo hay'adaha, dhalmada iyo kororka dadweynaha, doorka suuqyada deynta iyo maaliyadda yar-yar (microfinance), caafimaadka iyo nafaqada, waxbarashada, iyo awood-siinta haweenka.
- LAWS6503 Sharciga Dhaqaalaha Caalamiga ah
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shirkadaha caalamiga ah sida Google ama Apple si cad ayay uga shaqeeyaan masraxa caalamiga ah. Laakiin xitaa ganacsiyada yaryar ayaa maanta ka qayb qaata ganacsiga caalamiga ah. Is-dhexgalka dhaqaalaha qaranka iyo meelaynta caqabadaha ganacsiga mar dambe uma oggolaanayaan in horumarkan laga eego aragti qaran oo keliya. Iyadoo muhiimadda ganacsiga caalamigu sii kordhayso, waxaa soo baxaysa baahida loo qabo „Sharciga Dhaqaalaha Caalamiga ah“. Xeerar iyo heshiisyo badan ayaa khuseeya ganacsiga iyo maalgashiga caalamiga ah, laakiin qaab-dhismeedka sharci ee dhaqaalaha caalamiga ah weli ma cadda. Koorsadan waxaa lagu baari doonaa mabaadi'da guud ee Sharciga Dhaqaalaha Caalamiga ah iyadoo la falanqeynayo go'aannada hormuudka ah ee maxkamadaha caalamiga ah. Sidaas darteed qayb weyn oo koorsada ah waxaa loo qoondeyn doonaa doodaha fasalka ee kiisaska iyo agabka akhriska.
- ECON6303 Habka Cilmi-baarista (Research Methodology)
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Ekonomitrigga I, Tirakoobka Dhaqaalaha I, Tirakoobka Dhaqaalaha II
Cilmi-baaristu waa wax uu qof kasta sameyn karo, qof walbana ay tahay in uu sameeyo. Si fudud, waa ururinta macluumaadka iyo si nidaamsan uga fekeridda (Connell, 1975). Cilmi-baaristu waxay ku saabsan tahay fahamka iyo sharraxaadda – ku saabsan ‘ogaanshaha’. Ujeeddada koorsadani waa in cilmi-baarayaasha xirfaddooda ku cusub la baro qaar ka mid ah hababka iyo farsamooyinka cilmi-baarista iyo qaab-dhismeedyadooda habaysan ee dabeecaddooda kala duwan oo badan, iyo in la muujiyo ujeeddadooda, ku-habboonaantooda iyo waxtarkooda. Intaas waxaa dheer, waxay hadaf u leedahay in ay si buuxda u daboosho qaybta cilmi-baarista, iyadoo isku dayaysa in ay isku dhafto dhammaan hababka iyo qaababka caanka ah, aragti iyo ficil ahaanba. Koorsadani waxay hadaf u leedahay in ay cilmi-baaraha u soo bandhigto qayb waxbarasho oo ballaaran oo ka bilaabanta tusaalooyinka cilmi-baarista dhaqameed ee positivism-ka iyo neo-positivism-ka ilaa horumarrada dhawaan dhacay sida grounded theory iyo hababka ethnographic-ga. Farsamooyinka tirakoobka ee ay adeegsadaan cilmi-baarayaashu iyo isticmaalka kombiyuutarrada ee cilmi-baarista ayaa sidoo kale laga hadli doonaa. Ugu dambeyn, waxay hadaf u leedahay in ay cilmi-baarista u soo bandhigto hannaan firfircoon oo ka socda bilowga ilaa dhammaadka, iyo su'aalaha ilaa jawaabaha, iyadoo si cad u muujinaysa sida cilmi-baarayaashu uga gudbaan hal marxalad una gudbaan tan xigta, sida go'aannada loo gaaro, sida su'aalaha loo doorto, iyo sida gunaanadyada/natiijooyinka loo soo saaro.
- Qoraalka Tacliinta (Academic Writing)
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Koorsadani waxay hadaf u leedahay in ay kaa caawiso in aad qorto Ingiriisi tacliineed oo cad, naxwe ahaan sax ah oo si wanaagsan u habaysan. Diiradda ugu weyn ee koorsada waxay noqon doontaa luqadda loo adeegsado muujinta hawlaha isgaarsiineed ee ugu muhiimsan ee lagu isticmaalo dhammaan heerarka hadalka tacliinta (tusaale ahaan qeexidda, isbarbardhigga, sharraxaadda sababta iyo natiijada). Intaas waxaa dheer, kulammada qaarkood waxay daboolayaan astaamo guud oo qoraallada tacliinta (qaabka, xeerarka, qaababka odhaahyada). Tusaalooyin noocyo kala duwan oo qoraallo ah iyo luqadda lagu isticmaalo ayaa la baari doonaa lagana doodi doonaa, waxaadna fursad u heli doontaa in aad ku tababarato hawlo qoraal oo taxane ah, shakhsi ahaan iyo, meesha ay suurtagal tahay, si wadajir ah oo kooxo ah
Koorsooyinka Shuruudaha Jaamacadda:
- SOM5501 Daraasaadka Soomaaliyeed.
Soomaaligu waa luqad ay ku hadlaan dhammaan Soomaalida asalka ah. Waxaa la isticmaalayay tan iyo 1972, wax ka yar saddex sano kaddib kacaankii. Luqadda Soomaaligu muhiim uma aha oo keliya isgaarsiinta qoraalka ah, balse sidoo kale ujeeddooyinka suugaanta, heesaha iyo gabayada. Haddii aan si qoto dheer loo fahmin luqadda Soomaaliga, way adkaan kartaa in qofka u dhashay uu wax badan ka ogaado dhaxalkiisa iyo dhaqankiisa. Sidaas darteed, Jaamacadda Soomaaliyeed, gaar ahaan Kulliyadda Dhaqaalaha iyo Sayniska Maamulka, waxaa ka go'an barista luqadda Soomaaliga. Koorsadani waxay ka kooban tahay heeso, gabayo, suugaan iyo taariikhda Soomaaliya iyo muwaadinnimada.
Marka ay dhammeystiraan koorsadan, ardayda waxaa laga filayaa in ay
- ogaadaan taariikhda Soomaaliya
- Bartaan heesaha iyo gabayada
- fahmaan taariikhda Soomaaliyeed
Simistarka VII
Koorsooyinka Aasaasiga ah:
- ECON7304 Taariikhda Fekerka Dhaqaalaha
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Koorsadani waxay raadraacaysaa taariikhda fekerka dhaqaalaha reer Galbeedka laga soo bilaabo waqtiyadii hore ilaa casriga, iyadoo xoogga la saarayo horumarrada dhacay tan iyo markii Adam Smith uu daabacay Wealth of Nations sannadkii 1776. Waxaan isku dayaynaa in aan fahanno is-dhexgalka aqoonyahannada ee dhisidda culuum loo yaqaan “dhaqaalaha,” saameynta isbeddelka tiknoolajiyadda iyo deegaannada bulsho, ganacsi iyo siyaasadeed ee dhaqaalaha, iyo sidoo kale saameynta dhaqaale-yaqaannada ee bulshada. Intaas waxaa dheer, waxaan baaraynaa horumarka mabaadi'da dhaqaalaha laga soo bilaabo marxaladihii aasaaska ilaa waqtiyada casriga ah
- ECON7404 Dhaqaalaha Dalalka Soo Koraya
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Horumarinta Dhaqaalaha
Sidee ayay dalalku u horumaraan? Sidee ayaan u cabbiri karnaa hantida, saboolnimada iyo sinnaan-la'aanta? Caqabadahee horumarineed ayay wajahaan dalalka dakhligoodu hooseeyo? Maxaa laga qaban karaa saboolnimada caalamka? Fasalkan waxaan ku baari doonnaa jawaabaha su'aalahan. Qaybta hore ee fasalka, waxaan baran doonnaa taariikhda horumarka reer Galbeedka iyo aragtiyaha kobaca dhaqaalaha. Waxaan baari doonnaa habab kala duwan oo dhaqaalaha ah, waxaana daboolaynaa shaqadii Adam Smith iyo John Maynard Keynes. Qaybta labaad ee fasalka, waxaan ka hadli doonnaa caqabadaha kobaca ee dalalka dakhligoodu hooseeyo, annagoo baaraynna arrimaha hay'adeed, juqraafi iyo siyaasadeed. Inkastoo caqabadahan jiraan, waxaan falanqeyn doonnaa caddeymo cusub oo ku saabsan kor u kaca dhawaan ee dalalka soo koraya, waxaana eegi doonnaa sida dalalku uga gudbeen caqabadaha horumarka. Ugu dambeyn, waxaan baari doonnaa doorka casriga ah ee tijaabooyinka si aan kala sooc lahayn loo xakameeyo (RCTs) ee ka caawinta siyaasad-dejiyeyaasha helitaanka xalalka saboolnimada.
- ECON7104 Mabaadi'da iyo Farsamooyinka Qorsheynta Dhaqaalaha
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Horumarinta Dhaqaalaha iyo Xisaabta Sare
Agabka koorsadu wuxuu daboolayaa saddex qodob oo waaweyn oo qorsheynta dhaqaalaha iyo istiraatiijiga: Sameynta Falanqaynta Istiraatiijiga; Horumarinta Jihada Istiraatiijiga iyo Fulinta Doorashooyinka Istiraatiijiga. Waxay daboolaysaa mawduucyo ay ka mid yihiin: Waa maxay Istiraatiijiyaddu? Waa maxay Qorsheynta Dhaqaaluhu? Hannaanka Qorsheynta, Saadaalinta, Dejinta Istiraatiijiyadda, Qorsheynta iyo Miisaaniyadeynta, Kaarka Dhibcaha Dheellitiran (Balanced Scorecard), Fulinta Istiraatiijiyadda. Koorsada waxaa lagu bixiyaa isku-darka hawlo koorso oo wax-qabad ah iyo casharro fasal
Koorsooyinka Shuruudaha Kulliyadda:
- SOE8304 Dhaqaalaha Soomaaliyeed
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Koorsadu waxay hadaf u leedahay in ay bixiso qaab-dhismeed loogu fekero si joogto ah wax-soo-saarka gudaha, xoolaha, beeraha, kalluumeysiga, saboolnimada dalka iyo wixii la mid ah.
- ECON7204 Dhaqaalaha Deegaanka
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Horumarinta Dhaqaalaha
Fasalka waxaa loo qaabeeyay koorso dulmar ballaaran ah oo daboolaysa mawduucyada ugu muhiimsan ee dhaqaalaha deegaanka maanta. Dhaqaalaha, oo ah cilmiga sida loo qaybiyo kheyraadka yar, wuxuu udub-dhexaad u yahay qaar badan oo ka mid ah arrimaha deegaanka ee ugu adag, sidaas darteedna aad buu muhiim u yahay. Adduun ay ku sii kordhayso yaraanta iyo baahiyaha tartamaya, falanqaynta dhaqaalaha waxay siyaasadda guud ku hagi kartaa isticmaalka hufan ee kheyraadka. Guul-darrooyinka suuqa ayaa sabab u ah qaar badan oo ka mid ah dhibaatooyinka deegaanka ee ugu daran, laakiin waxaa lagu daaweyn karaa qalabka dhaqaalaha. Hadafyada ugu muhiimsan waa in qiimayaashu ay muujiyaan kharashaadka dhabta ah, in la bixiyo qaab-dhismeedyo dhiirrigelin wax-soo-saar leh, iyo in si cad loo qiimeeyo qalabka iyo adeegyada deegaanka. Mawduucyada la daboolayo waxaa ka mid ah dhaqaalaha kororka dadweynaha, saboolnimada & qaybinta dakhliga, guul-darrooyinka suuqa, qiimeynta dhaqaalaha, qalabka dhiirrigelinta dhaqaalaha, kheyraadka cuntada iyo biyaha, suuqyada beeraha ee caalamiga ah, kalluumeysiga, iyo ilaalinta duurjoogta.
Koorsooyinka Shuruudaha Jaamacadda:
- Arabic7504 Carabi I
Saacadaha dhibcaha: 2 saacadood toddobaadkii / 40 saacadood simistarkii
Ujeeddada koorsadani waa in la bilaabo horumarinta xirfadaha akhriska, hadalka, dhageysiga, qoraalka iyo dhaqanka ee luqadda Carabiga. Koorsadu waxay xoogga saaraysaa isgaarsiinta iyadoo la adeegsanayo Carabiga rasmiga ah iyo kan aan rasmiga ahayn labadaba. U diyaar-garowga fasalka waa qayb lagama maarmaan u ah koorsada, taas oo noo oggolaanaysa in aan waqtiga fasalka u huranno in aan luqadda ku wada hadalno halkii aan ka hadli lahayn luqadda. Ardayda waxaa lagu qiimeyn doonaa joogitaanka iyo ka qayb-qaadashada fasalka, shaqooyinka guriga ee maalinlaha ah, imtixaannada gaagaaban, riwaayadaha gaagaaban, soo-bandhigga, iyo imtixaanka dhammaadka
Simistarka VIII
Koorsooyinka Aasaasiga ah:
- ECON8204 Dhaqaalaha Badda
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Ujeeddada cutubkani waa in la bixiyo faham aasaasi ah oo ku saabsan abaabulka iyo hawlgalka warshadaha badda iyadoo laga eegayo aragtida dhaqaalaha. Diiradda ugu weyn waxay saaran tahay dabeecadda dhaqaale ee milkiilayaasha maraakiibta, dirayaasha alaabta iyo daneeyayaasha kale ee suuqyada xamuulka dareeraha ah ee badan (liquid bulk), xamuulka qalalan ee badan (dry bulk) iyo maraakiibta konteenarrada, dhismaha maraakiibta iyo maraakiibta la isticmaalay.
- ECON6503 Ekonomitrigga II
Saacadaha dhibcaha: 8 saacadood toddobaadkii / 160 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Ekonomitrigga I
Koorsadan, ardaydu waxay yeelan doonaan faham adag oo ku saabsan aragtida ekonomitrigga casriga ah. Waxaa la qaadanayaa in ay leeyihiin aqoon shaqeed oo adag oo ku saabsan aljebrada matrisyada iyo aragtida tirakoobka; ardayda aan haysan xirfadahaas shardiga ah waa in ay qaataan tallaabo ay ku raadsadaan caawimaad dheeraad ah iyagoo tixraacaya qoraallada la xiriira. Waxaa sidoo kale la qaadanayaa in ay leeyihiin aqoon shaqeed oo adag oo ku saabsan hababka ekonomitrigga qadiimiga ah ee lagu daboolay ECON3049. Ardayda waxaa sidoo kale laga filayaa in ay yaqaannaan isticmaalka kombiyuutarka oo ay garanayaan barnaamijka ekonomitrigga ee EViews.
- LAWS8104 Sharciga Shaqada
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Sharciga Guud
Koorsadu waxay diiradda saaraysaa sharciyada la xiriira shuruudaha shaqada, sida shaqaaleysiinta, saacadaha shaqada, fasaxa iyo joojinta shaqada. Mawduuca guud ee dhammaan marxaladaha koorsada waa xeerarka la xiriira sinnaanta.
- FIM 8501 Xisaabta Maaliyadda
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Xisaabta Sare iyo Lacagta iyo Bangiyada
Koorsadani waxay hordhac u tahay fikradaha iyo farsamooyinka xisaabeed ee aasaasiga ah ee loo adeegsado maaliyadda iyo ganacsiga, iyadoo iftiiminaysa xiriirka ka dhexeeya qaybaha xisaabta, horumarinaysana xirfadaha xallinta dhibaatooyinka iyadoo si gaar ah xoogga loo saarayo adeegsiga maaliyadda iyo ganacsiga.
- ECON8404 Dhaqaalaha Warshadaha
Saacadaha dhibcaha: 6 saacadood toddobaadkii / 120 saacadood simistarkii
Ujeeddada koorsadu waa in ardayda la siiyo aqoon shaqeed oo ku saabsan hababka aragtiyeed iyo kuwa waaqiciga ah ee daraasaadka warshadaha. Mawduucyada waxaa ka mid noqon kara: keli-ku-taliska suuqa (monopoly), takoorka qiimaha, shuruudaha hore ee aragtida ciyaarta (game theory), aragtida oligopoly, kala-soocidda alaabta, qiyaasidda baahida, qiyaasidda shaqada wax-soo-saarka, dhaqanka warshadaha urursan (xasilloonida kartelka, qiimeynta xaddidan, iwm.), farsamooyinka waaqiciga ah ee tusaalooyinka oligopoly, aqoonsiga dhaqanka, suuqyada leh macluumaad aan isku dheellitirnayn, tusaalooyinka isku-aadinta, gelitaanka xaaladaha istiraatiijiga ah, xayeysiinta, suuqyada xaraashka, waaqiciga suuqyada xaraashka, habaarka guuleystaha (winner's curse), iyo caymiska. Mawduucyada waxaa looga doodi doonaa adeegsi faahfaahsan oo loogu talagalay warshado la doortay, iyadoo la eegayo su'aalaha siyaasadda tartanka.
Koorsooyinka Shuruudaha Jaamacadda:
- Arabic 7604 Carabi II
Saacadaha dhibcaha: 2 saacadood toddobaadkii / 40 saacadood simistarkii
Shardiga hore: Carabi I
Carabi II waa sii-wadidda Carabi I oo loo gudbinayo heer sare oo akhriska, qoraalka iyo ku hadalka Luqadda Carabiga. Waa Shardi Jaamacadeed. Ardayda ku guuleystay Carabi I oo keliya ayaa iska diiwaangelin kara koorsadan. Marka ay dhammeystiraan Carabi II, ardaydu waxay awood u yeelanayaan in ay:
- Si wax-ku-ool ah ula xiriiraan dhib yar
- Ku hadlaan, qoraan oo akhriyaan luqadda Carabiga heer sare
- Awood u yeeshaan in ay falanqeeyaan qoraal dheer muddo gaaban
Koorsooyinka kale ee ikhtiyaariga ah ama Shuruudaha Kulliyadda:
GIS 7408 Arrimaha Caalamiga ah ee Qorsheynta Maaliyadeed ee Istiraatiijiga ah
Sharaxaadda koorsada
Koorsadan waxaa lagu dhigi doonaa sannadka 3aad ee qaybta dhaqaalaha ee Kulliyadda Dhaqaalaha iyo Sayniska Maamulka ee JUS, iyadoo ah mid ikhtiyaari ah. Helitaanka koorsadu waxay ku xiran tahay in tiro ku filan oo arday ah ay iska diiwaangeliyaan.
Xiriirka ka dhexeeya dowladda Soomaaliya iyo ganacsiyada gaarka loo leeyahay wuxuu lagama maarmaan u yahay horumarka dhaqaale iyo bulsho iyo fulinta siyaasadaha guud, iyo sidoo kale hawlgalka guusha leh ee ganacsiyada Soomaaliya. Koorsadani waxay eegaysaa dabeecadda xiriirka iyo is-dhexgalka dowladda iyo ganacsiga ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya. Mawduucyada la eegi doono waxaa ka mid ah: Doorka siyaasadda, suuqyada iyo nidaaminta, Caalamiyeynta, Siyaasadda ganacsiga caalamiga ah, ganacsiga, deegaanka iyo horumarka waara, Mas'uuliyadda bulshada iyo maamulka shirkadaha, awoodda ganacsiga, horumarinta awoodda tartan ee ganacsiga, ganacsiga elektaroonigga ah iyo dowladda elektaroonigga ah, kor u kaca dowladda nidaaminta, iyo nidaaminta hawlaha ganacsiga.
Summadaha ganacsiga (brands) waxay wajahayaan waqtiyo adag – ujeeddada koorsadanna waa in ardayda la siiyo faham ku saabsan tusaalooyinka iyo qaab-dhismeedyada lagama maarmaanka u ah in ay fahmaan, horumariyaan oo koriyaan summadaha xaalado hay'adeed oo kala duwan.
Koorsada waxaa loo qaabeeyay in ay isugu keento horumarinta alaabta cusub iyo hal-abuurka, iyo horumarinta summadda ee ku xigta; koorsadu waxay ardayga u oggolaanaysaa in uu horumariyo xirfadaha fekerka hal-abuurka ah iyo aragtida ganacsi ee la xiriirta.
Waxaa la adeegsan doonaa isku-dhaf farsamooyin wax-barid iyo waxbarasho – oo ay ku jiraan daraasaad kiis oo casri ah, muuqaallo iyo jilitaanka doorarka. Aragtida waxaa sharxi doona oo dabaqi doona macallimiin leh khibrad la xiriirta maareynta alaabta iyo summadaha shirkado caan ah.
PECON 8608 Dhaqaalaha Siyaasadeed (Political Economy)
Sharaxaadda Koorsada:
Aragtiyaha dhaqaale ee dhaqameed ee qaybta dowladda waxay dowladda u arkaan wakiil dhaqaale oo dibadda ka yimid oo wanaag-doon ah. Aragtidan, inkastoo siyaasad ahaan ay fudud tahay, ma aha mid aan qiimo lahayn. Arrimaha guud qaarkood waxaa laga gaari karaa is-afgarad, kadibna habka fudud ayaa ku filnaan kara sharraxaadda dhaqanka dowladda. Laakiin inta badan, saameynaha dib-u-qaybinta ayaa udub-dhexaad ah; markaas tallaabooyinka dowladda waxaa loo fahmi karaa oo keliya natiijo ka dhalatay xoogagga siyaasadeed ee u suurtageliya in ay awoodda sii haysato. Dhaqaalaha Siyaasadeed wuxuu dib-u-qaybinta dakhliga, canshuuraha, wax-soo-saarka badeecadaha guud, iyo tallaabooyinka kale ee qaybta dowladda u arkaa kuwo uu go'aamiyo hannaan siyaasadeed oo la socda hannaanka dhaqaale ee is-weydaarsiga iyo wax-soo-saarka. Koorsadan, waxaan ku baari doonnaa xiriirka ka dhexeeya siyaasadaha guud iyo xoogagga siyaasadeed ee qaabeeya. Waxaan isku dayi doonnaa in aan sharraxno sababta dowladdu u dhaqanto sida ay u dhaqanto iyo sida dhaqankeedu u saameeyo, isna u saameeyo, dhaqanka muwaadiniinta gaarka ah. Waxaan sidoo kale baari doonnaa saameynta hay'adaha siyaasadeed ee natiijooyinka siyaasadeed iyo dhaqaale, waxaana qiimeyn doonnaa waxqabadka isbarbardhigga ah ee nidaamyada siyaasadeed ee kala duwan.
LECON6509 Dhaqaalaha Shaqada (Labour Economics)
Sharaxaadda Koorsada:
Koorsadani waxay ku dhisnaan doontaa Dhaqaalaha Qaybeed iyo Dhaqaalaha Guud ee lagu soo bandhigay Sannadaha 1aad iyo 2aad, si loo horumariyo faham ku saabsan qaar ka mid ah arrimaha ugu muhiimsan ee dhaqaalaha shaqada ee casriga ah, iyadoo la bixinayo fursado lagu tababarto laguna horumariyo xirfado muhiim ah oo kala duwan. Koorsadani waxay falanqeyn doontaa mawduucyada dhaqanka iyo natiijooyinka suuqyada shaqada iyo suuqyada kale ee la xiriira. Waxaan ka hadli doonnaa sida suuqyada shaqada loo abaabulo iyo waxa ay arrintani u keento natiijooyinka shakhsiyeed. Waxaan ku bilaabaynaa eegidda dhaqanka shirkadaha (baahida shaqaalaha) iyo shaqaalaha (sahayda), waxaana baaraynaa sida loo gaaro isku-dheellitirka suuqa shaqada. Kaddib, waxaan u gudbaynaa mawduucyo kala duwan sida faa'iidooyinka waxbarashada, dhaqdhaqaaqa shaqaalaha, iyo sinnaan-la'aanta. Qalabka falanqaynta ee ugu muhiimsan waxay noqon doonaan kuwo aragtiyeed, laakiin waxaan sidoo kale adeegsan doonnaa tusaalooyin adduunka dhabta ah iyo farsamooyin la dabaqo si aan u qiimeyno tusaalooyinka aragtiyeed oo aan ugu xirno arrimaha taagan ee siyaasadda guud. Waxaad u baahan doontaa in aad diyaar u ahaato adeegsiga dhaqaalaha qaybeed, aljebrada iyo ekonomitrigga aasaasiga ah.
MECON 7508 Dhaqaalaha Xisaabeed (Mathematical Economics)
Sharaxaadda Koorsada
Ujeeddada koorsadu waa in la bixiyo hordhac ku saabsan hababka firfircoon (dynamic) ee inta badan loo adeegsado dhaqaalaha. Ardaydu waxay bartaan habab kala duwan oo loo adeegsado xallinta isle'egyada farqiga (difference) iyo kala-duwanaanshaha caadiga ah (ordinary differential). Xoogga gaarka ah waxaa la saarayaa barashada sida hababkan loogu adeegsado falanqaynta arrimaha iyo dhibaatooyinka dhaqaalaha.
MECON 8709 Dhaqaalaha Lacagta (Monetary Economics)
Sharaxaadda Koorsada
Koorsadu waxay hordhac u tahay aragtida lacagta, saameynta doorsoomayaasha lacagta ee nidaamka dhaqaalaha guud, doorka bangiga dhexe iyo fulinta siyaasadda lacagta. Mawduucyada la daboolayo waxaa ka mid ah: Dabeecadda iyo shaqada lacagta; Qiimaha hantida iyo qaab-dhismeedka muddada ee heerarka dulsaarka; Aragtida lacagta ee qadiimiga ah, dhexdhexaadnimada iyo sicir-bararka; Xeerarka jawaab-celinta heerka dulsaarka; Is-dhexgalka siyaasadda lacagta iyo siyaasadda maaliyadda; Aragtiyaha baahida lacagta; Suuqa kaydka (reserves); Suuqyada maaliyadeed iyo dhexdhexaadiyeyaasha maaliyadeed; Habka gudbinta siyaasadda lacagta iyo aragtiyaha qalooca Phillips; Heerka sicir-bararka ee ugu habboon iyo siyaasadda xasillinta ee ugu habboon; Aragtida togan ee sicir-bararka iyo doodda madax-bannaanida bangiga dhexe; Siyaasad-dejinta deegaan aan la hubin; Doorka bangiyada ee habka gudbinta iyo doodda nidaaminta bangiyada; Dhibaatooyinka maaliyadeed.
MECON 7604 Dhaqaalaha Maamulka (Managerial Economics)
Sharaxaadda Koorsada
In la muujiyo adeegsiga aragtida iyo habka dhaqaalaha oo ah doorasho kale oo go'aannada maamulka ah. Ujeeddada koorsadani waa in ardayda la siiyo aasaas ku saabsan fikradaha iyo qalabka dhaqaalaha ee si toos ah loogu adeegsado maamulka. Koorsadu waxay afaysaa xirfadaha falanqaynta ee ardayda iyadoo isku dhafaysa aqoonta aragtida dhaqaalaha iyo farsamooyinka go'aan-qaadashada. Koorsadu waxay ka caawin doontaa ardayda in ay noqdaan kuwo ku xeel dheer naqshadaynta iyo horumarinta istiraatiijiyadda ganacsiga ee heerka shirkadda. Ardaydu waa in ay helaan faham adag oo ku saabsan suuqyada tartanka iyo sidoo kale qaab-dhismeedyada kale ee suuqa.
PECON8904 Dhaqaalaha Guud ee Dowladda (Public Economics)
Sharaxaadda Koorsada
Koorsadani waxay baaraysaa doorka qaybta dowladda ee goobta dhaqaalaha. Waxaan isku dayi doonnaa in aan sharraxno sababta faragelinta dowladda loogu baahan yahay, sida ay u saameyso dhaqanka qaybta gaarka loo leeyahay iyo waxa ay yihiin saameynaha daryeelka ee saameyntaas. Waxaan sidoo kale dulmar ku sameyn doonnaa dhaqaalaha siyaasadeed, kaas oo tallaabooyinka qaybta dowladda u arka kuwo ay go'aamiyaan hannaanno siyaasadeed. Mawduucyada la daboolayo waxaa ka mid noqon kara dhaqaalaha daryeelka, guul-darrooyinka suuqa, iyo dhaqaalaha siyaasadeed.
CFIN7904 MAALIYADDA SHIRKADAHA (CORPORATE FINANCE)
Sharaxaadda Koorsada
Koorsadu waxay horumarisaa qaab-dhismeed aragtiyeed oo lagu fahmo laguna falanqeeyo dhibaatooyinka maaliyadeed ee waaweyn ee shirkadda casriga ah ee deegaanka suuqa. Koorsadu waxay daboolaysaa tusaalooyinka aasaasiga ah ee qiimeynta raasumaalka shirkadaha, oo ay ku jiraan tusaalooyinka qiimeynta hantida maaliyadeed ee aasaasiga ah, qiimeynta hantida dhabta ah iyo falanqaynta mashaariicda maalgashiga, qaab-dhismeedka raasumaalka iyo noocyada kala duwan ee raasumaalka shirkadaha ee la adeegsado, hantida ka-soo-jeedka ah (derivatives) iyo sheegashooyinka shuruudaysan ee hantida. Waxay bixisaa aqoonta lagama maarmaanka u ah qiimeynta go'aannada maamul ee kala duwan iyo saameyntooda waxqabadka iyo qiimaha shirkadda. Koorsadu waxay u baahan tahay aqoonta dhaqaalaha qaybeed iyo guud, xisaabaadka iyo bangiyada. Koorsadu waxay ku saleysan tahay casharro, siminaarro, daraasaad kiis iyo is-barasho. “Maaliyadda shirkadaha” waa koorso laba simistar ah oo loogu talagalay in ardayda loogu diyaariyo imtixaanka UOL.
Soomaaligu waa luqad ay ku hadlaan dhammaan Soomaalida asalka ah. Waxaa la isticmaalayay tan iyo 1972, wax ka yar saddex sano kaddib kacaankii. Luqadda Soomaaligu muhiim uma aha oo keliya isgaarsiinta qoraalka ah, balse sidoo kale ujeeddooyinka suugaanta, heesaha iyo gabayada. Haddii aan si qoto dheer loo fahmin luqadda Soomaaliga, way adkaan kartaa in qofka u dhashay uu wax badan ka ogaado dhaxalkiisa iyo dhaqankiisa. Sidaas darteed, Jaamacadda Soomaaliyeed, gaar ahaan Kulliyadda Dhaqaalaha iyo Sayniska Maamulka, waxaa ka go'an barista luqadda Soomaaliga. Koorsadani waxay ka kooban tahay heeso, gabayo, suugaan iyo taariikhda Soomaaliya iyo muwaadinnimada.
Marka ay dhammeystiraan koorsadan, ardayda waxaa laga filayaa in ay
- ogaadaan taariikhda Soomaaliya
- Bartaan heesaha iyo gabayada
- fahmaan taariikhda Soomaaliyeed
Dhammaad…